خلاصه در یک نگاه
- خشکی پوست و کفش یا دمپایی پشتباز، شایعترین زمینههای ترک پاشنهاند.
- مرطوبکننده را بلافاصله بعد از حمام، روی پوست هنوز نمدار، بزنید.
- حمام طولانی و آب داغ پوست را خشکتر میکند.
- در دیابت، ترک پاشنه میتواند راه ورود عفونت باشد؛ آن را نادیده نگیرید.

چرا پاشنه پا ترک میخورد؟
پاشنه وقتی ترک میخورد که پوست آن خشک و ضخیم شده و دیگر با فشار راه رفتن کش نمیآید. اگر پوست پاشنهٔ شما ضخیم و سخت شده، کمکردن ضخامت آن در کلینیک کمک میکند؛ این کار را در صفحهٔ درمان پینه و ترک پاشنه توضیح دادهایم. عوامل شایع:
- خشکی پوست، بهویژه در هوای خشک و با حمامهای طولانی و داغ
- کفش یا دمپایی پشتباز که پاشنه را نگه نمیدارد
- کفش کهنه و فرسوده یا کفشی که اندازه نیست
- ایستادن طولانی و فشار زیاد روی پاشنه
- گاهی یک بیماری زمینهای مثل دیابت
انجمن پوست آمریکا میگوید گاهی ترک پاشنه علت پزشکی، مثل دیابت، دارد. قارچ پوست پا هم ممکن است پوست را ترکخورده کند؛ سرویس سلامت ملی بریتانیا میگوید این عفونت گاهی پوست کف یا کنارهٔ پا را ترک میدهد یا باعث خونریزی آن میشود.
ترک پاشنه را در خانه چطور مراقبت کنیم؟
انجمن پوست آمریکا این مراقبتها را برای پاشنهٔ خشک و ترکخورده توصیه میکند:

- حمام کوتاه: مدت حمام را به ۵ تا ۱۰ دقیقه محدود کنید و پوست را با حوله بهآرامی خشک کنید.
- شوینده ملایم: از شویندهٔ ملایم و بدون عطر استفاده کنید.
- مرطوبکردن بهموقع: تا ۵ دقیقه بعد از حمام، روی پوست هنوز نمدار، کرم مرطوبکننده بزنید و هر وقت پاشنه خشک شد تکرار کنید.
- شبها: پیش از خواب وازلین ساده بزنید و برای تمیز ماندن رختخواب جوراب بپوشید.
- محافظت از ترکها: در طول روز، پوشاندن ترکها با چسب زخم مایع از آنها محافظت میکند.
انجمن پوست آمریکا کرمهایی را پیشنهاد میکند که موادی مثل اوره، آلفاهیدروکسیاسید یا سالیسیلیکاسید دارند. اگر دیابت دارید، پیش از استفاده از هر محصولی که پوست را لایهبرداری میکند، با پزشک یا پودولوژیست مشورت کنید.
چه کفشی برای پاشنهٔ ترکخورده بهتر است؟
کفشی که پشت بسته داشته باشد و پاشنه را نگه دارد. انجمن پوست آمریکا توصیه میکند کسانی که پاشنهٔ خشک و ترکخورده دارند از کفشهای پشتباز مثل دمپایی لاانگشتی، کفشهای کهنه و فرسوده و کفشی که اندازه نیست پرهیز کنند.
| بهتر است | بهتر است نه |
|---|---|
| کفش پشتبسته که پاشنه را نگه میدارد | دمپایی لاانگشتی و کفش پشتباز |
| کفش اندازه و سالم | کفش کهنه و فرسوده |
| جوراب نرم و تمیز | راه رفتن طولانی با پای برهنه |
آیا سابیدن پوست سخت پاشنه با سنگ پا درست است؟
برای فرد سالم، سابیدن ملایم پوست سخت پس از حمام ممکن است کمک کند، اما پوست ترکخورده یا زخمی را نسابید و پوست را با تیغ نبرید. اگر دیابت دارید، مؤسسهٔ ملی دیابت آمریکا میگوید فقط در صورتی که پزشک گفته باشد از سنگ پا استفاده کنید و آن را بهآرامی و فقط در یک جهت بکشید. پوست سخت و ضخیم بیشتر شبیه پینه است؛ دربارهٔ آن در چرا میخچه پا دوباره برمیگردد نوشتهایم.
ترک پاشنه در افراد دیابتی چه اهمیتی دارد؟
در فرد دیابتی، ترک عمیق پاشنه میتواند راه ورود عفونت باشد و باید زود بررسی شود. انجمن پزشکی پودیاتری آمریکا ترکهای خشک پوست، بهویژه دور پاشنه، را از نشانههای هشدار دیابت در پا میداند. انجمن دیابت آمریکا هم میگوید دیابت ممکن است پوست پا را بسیار خشک کند و کرم یا روغن نباید بین انگشتان زده شود. علائم هشدار دیگر را در علائمی که در دیابت نباید نادیده گرفت بخوانید.
چه زمانی باید به پزشک یا پودولوژیست مراجعه کرد؟
در این موارد به پزشک یا پودولوژیست مراجعه کنید:
- ترک عمیق است، خونریزی دارد یا درد آن راه رفتن را سخت کرده
- ترکها با وجود مراقبت در خانه بهتر نشدهاند
- دور ترک قرمز، گرم یا متورم شده یا ترشح دارد
- دیابت دارید؛ در این حالت هر ترک، زخم، تورم، تغییر رنگ یا گرمی غیرعادی پا را بدون تأخیر به پزشک نشان دهید
پرسشهای متداول
چرا ترک پاشنه در تابستان بدتر میشود؟
- پوشیدن دمپایی و کفش پشتباز در تابستان پاشنه را بیحفاظ میگذارد. انجمن پوست آمریکا این نوع کفش را برای پاشنهٔ ترکخورده توصیه نمیکند.
مرطوبکننده را کجا نزنم؟
- بین انگشتان. انجمن دیابت آمریکا میگوید رطوبت اضافه بین انگشتان میتواند به عفونت منجر شود.
ترک پاشنه با کرم کاملاً خوب میشود؟
- در بسیاری از موارد مراقبت منظم کمک میکند. اما اگر پوست پاشنه خیلی ضخیم شده، ممکن است ابتدا کمکردن ضخامت آن در کلینیک لازم باشد. اگر ترکها شدیدند یا بهتر نمیشوند، بررسی شوند.
منابع
- How to care for dry, cracked heels (American Academy of Dermatology (AAD))
- Athlete's foot (NHS)
- Diabetes (American Podiatric Medical Association (APMA))
- Foot Complications (American Diabetes Association (ADA))
- Diabetes & Foot Problems (National Institute of Diabetes and Digestive and Kidney Diseases (NIDDK))
این متن برای آگاهی عمومی است و جای معاینه و تشخیص پزشک را نمیگیرد.